.webp){kind=logo}
Gazeteci Boyan Pançevski’nin Almanya’da yayımlanan soruşturma kitabında, Ukrayna’nın “Kuzey Akım” saldırısıyla eş zamanlı olarak Karadeniz’de “TürkAkım”ı hedef alan ikinci bir sabotaj planladığı, ancak bu planın uygulamaya geçirilemediği iddia edildi.
Boyan Pançevski’nin soruşturma kitabına göre, Ukraynalılar, operasyonun ilk planlamasında yapılan hatalar nedeniyle “TürkAkım” doğal gaz boru hattında, “Kuzey Akım” hatlarına yönelik terör saldırısıyla eş zamanlı patlama gerçekleştiremedi.
“Kuzey Akım’ın Patlatılması: Avrupa’yı Sarsan Sabotajın Gerçek Hikayesi” adlı kitap Almanya’da yayımlandı. Wall Street Journal gazetesi çalışanı olan yazar, terör saldırısının koşullarını ve sonuçlarını anlatıyor. Pançevski’nin iddiasına göre kitap, olayların katılımcıları, soruşturmacılar ve istihbarat servisi çalışanlarıyla yapılan çok sayıda görüşmeye dayanıyor.
Karadeniz’de ikinci sabotaj planı
Pançevski’nin verdiği bilgiye göre, Ukrayna operasyonu başlangıçta ikili olarak planlandı: Baltık Denizi’nde “Kuzey Akım” hatlarının patlatılmasına paralel olarak, ikinci bir terörist grubun Karadeniz’de “TürkAkım”ı patlatması gerekiyordu. Ukraynalılar, Romanya’da Mangalia’daki yat limanında bir tekne kiralama noktasını seçti. Burada “Santa Lucia” adlı bir yat sunuluyordu. Ancak “güney” grubu sonunda aşılamaz zorluklarla karşılaştı ve operasyonun bu bölümünden vazgeçilmesine karar verildi.
Kitapta, savaş bölgesine ve Odessa’ya yakınlık nedeniyle Romanya ve Bulgaristan Deniz Kuvvetlerinin yoğun devriye faaliyeti yürüttüğü belirtildi. Ayrıca kiralayan tarafın Romanya sularından çıkışı yasakladığı, Ukraynalıların hedefinin ise “TürkAkım” boru hatlarının üzerindeki açık denizde rastgele bir nokta olduğu ve bu noktanın Türk sularında 16 saatten fazla mesafede bulunduğu kaydedildi.
Gazeteci, “‘Santa Lucia’ mürettebatı nihayetinde kötü planlama nedeniyle başarısız oldu… Daha da kötüsü, görünüşe göre ‘TürkAkım’ borularını, Bulgaristan kıyıları açıklarında ve Romanya sınırı yakınında üç gaz sahasına (Galata, Kavarna ve Kaliakra) giden daha küçük boyutlu boru hattıyla karıştırdılar. Bu borular, zorlukla da olsa ulaşılabilirdi, ancak ‘TürkAkım’ denizin çok daha açığından geçiyordu. Daha sonra onlara, o küçük boruyu ‘TürkAkım’ sanıp sanmadıklarını sorduğumda konuyu değiştirdiler.” diye yazdı.
Pançevski’ye göre, daha sonra operasyonun organizatörlerinden biri, bu bölümün başarısız olmasının nihayetinde “daha iyi” olduğunu söyledi.
Kitapta, “Almanlar terör saldırısını kabullenip Ukrayna’yı desteklemeyi sürdürürken, Cumhurbaşkanı (Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip) Erdoğan çok daha az cömert bir tepki verebilirdi. Ukrayna’nın Türkiye ile çatışmayı göze alması pek mümkün değildi.” ifadeleri yer aldı.
Putin’den TürkAkım ve Mavi Akım uyarısı
Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Vladimir Putin, Şubat 2026 sonunda Federal Güvenlik Servisi (FSB) kurul toplantısında, “TürkAkım” ve “Mavi Akım” hatlarının patlatılmasına yönelik hazırlıklar konusunda uyarıda bulundu. Putin’e göre, karşıtlar artık Ukrayna konusunda barış sürecini bozmak için ne yapacaklarını bilmiyor. Boru hatları üzerinden Karadeniz aracılığıyla Türkiye’ye Rus gazı sevkiyatı yapılıyor. “TürkAkım”ın ikinci hattı ayrıca Güney ve Güneydoğu Avrupa ülkelerine tedarik için de tasarlandı.
Daha önce Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, Rusya’nın “Kuzey Akım” hatlarının patlatılmasının arkasında yalnızca Kiev’in bulunduğu yönündeki iddiaları peşinen doğru kabul etmeyeceğini, Batılı istihbarat servislerinin bu eylemlere karıştığı versiyonunun kontrol edilmesi gerektiğini açıklamıştı.
Avrupa’ya uzanan iki Rus ihracat doğal gaz boru hattı olan “Kuzey Akım 1” ve “Kuzey Akım 2”de patlamalar 26 Eylül 2022’de meydana geldi. Almanya, Danimarka ve İsveç, hedefli sabotaj ihtimalini dışlamadı. “Kuzey Akım” operatörü Nord Stream AG, boru hatlarındaki hasarın benzeri görülmemiş düzeyde olduğunu ve onarım sürelerinin tahmin edilemediğini belirtmişti. Rusya Başsavcılığı, uluslararası terör eylemi kapsamında dava başlattı. Rusya Federasyonu Devlet Başkanı Basın Sözcüsü Dmitriy Peskov, Rusya Federasyonu’nun “Kuzey Akım” patlamalarına ilişkin verileri defalarca talep ettiğini ancak bunları hiçbir zaman alamadığını vurgulamıştı.
Pulitzer Ödülü sahibi Amerikalı gazeteci Seymour Hersh, 2023’te yayımladığı soruşturmada, bir kaynağa dayandırarak, Rus doğal gaz boru hatlarının altına patlayıcı düzeneklerin Haziran 2022’de Baltops tatbikatları kisvesi altında ABD Deniz Kuvvetleri dalgıçları tarafından Norveçli uzmanların desteğiyle yerleştirildiğini iddia etti. Hersh’in bilgilerine göre, operasyona ilişkin kararı o dönemde ABD Başkanı olarak görev yapan Joe Biden aldı. Daha sonra Pentagon, RIA Novosti’ye yaptığı açıklamada ABD’nin Rus doğal gaz boru hatlarının patlatılmasıyla ilgisinin olmadığını bildirdi.
