.webp){kind=logo}
Mobil operatörlerin federal otoyollarda LTE kapsamasına yönelik yükümlülükleri somut takvim ve oranlarla yeniden belirlendi.
Mobil operatörler için belirli federal otoyolların LTE (4G) mobil iletişimle kapsanmasına yönelik planlar belirlendi. Bu husus, Dijital Kalkınma Bakanlığı bünyesinde frekans tahsisiyle ilgilenen kurumlar arası organ olan Devlet Radyo Frekansları Komisyonunun (GKRÇ) 25 Aralık 2025 tarihli kararında yer aldı.
GKRÇ kararında yüzde bazlı göstergeler netleştirildi. Buna göre, 2026 yılının sonuna kadar M1, M3, M4, M9 (Tver Bölgesi sınırları içinde), A113, A120, A289, R132 (aynı bölge sınırları içinde) otoyollarının yüzde 99,9’unun LTE iletişimle kapsanması gerekiyor. 2027 yılının sonuna kadar ise M7, M9, M10, M12 (Moskova–Tümen kesimi), A107, R22, R132, R217 ve R256 otoyollarının yüzde 99,9’unun kapsanması hedefleniyor.
Daha önce operatörler için, 8 Eylül 2025 tarihine kadar federal otoyolların yüzde 80’inin dördüncü nesil ağlarla kapsanması yükümlülüğü bulunuyordu. Ancak fiilen bu hedeflere henüz ulaşılamadı. GKRÇ’nin 25 Aralık 2025 tarihli toplantısında en büyük mobil operatörlerin temsilcileri, her birinin federal otoyolların toplam uzunluğunun yüzde 70’inden fazlasında kapsama sağladığını bildirdi. Bu bilgiyi, Dijital Kalkınma Bakanlığı temsilcisi Vedomosti gazetesine aktardı.
Vedomosti’nin haberine göre MTS temsilcisi, bugün itibarıyla öncelikli otoyollardaki kapsamanın şirkette yüzde 65 ile yüzde 99 arasında değiştiğini ve çalışmaların takvime uygun şekilde sürdüğünü belirtti. T2 ve Megafon temsilcileri kapsama oranlarına ilişkin somut rakam paylaşmadı. Beeline temsilcisi ise yorum yapmaktan kaçındı.
Kapsamada enerji altyapısı sorunu
Federal otoyolların yüzde 99,9’unun LTE ile kapsanması, 2011 yılında mobil iletişimin “büyük dörtlüsüne” LTE frekanslarının tahsis edilmesinin ve 2021 yılında bu izinlerin uzatılmasının koşullarından biriydi. GKRÇ kararına atıfla konuşan ve Dijital Kalkınma Bakanlığına yakın bir kaynak, LTE frekanslarının operatörlere 8 Eylül 2031’e kadar tahsis edildiğini Vedomosti’ye söyledi.
LTE frekanslarının kullanım koşullarına göre operatörlerin federal öneme sahip yollar boyunca iletişim altyapısı inşa etmesi gerektiğini Dijital Kalkınma Bakanlığı temsilcisi doğruladı. Mevcut plana göre operatörler 2026 yılında federal otoyolların yüzde 80’ini, 2031 yılına kadar ise yüzde 99,9’unu kapsamakla yükümlü. T2 temsilcisi, GKRÇ kararındaki koşulların ihlal edilmesinin teorik olarak lisansın uzatılmaması için gerekçe oluşturabileceğini belirtti.
Dijital Kalkınma Bakanlığı temsilcisi, “LTE yol kapsaması için plan-takvim yükümlülükleri ile 2026–2027 yıllarına ilişkin otoyol listesi aynı anda geçerlidir. Bu, operatörlerin genel kapsama yüzdesine ulaşırken belirli otoyolları tamamen kapsamasını sağlamak için yapıldı. Yani tek tek otoyolların yüzde 99,9 oranında kapsanması sayesinde genel (entegral) kapsama oranına — 2026 yılında yüzde 80,0 ve 2031 yılında yüzde 99,9 — ulaşılmaktadır” dedi.
Operatörlere göre, LTE ile otoyol kapsamasında karşılaşılan en büyük sorun bazı kesimlerde elektrik altyapısının bulunmaması. T2 temsilcisi, federal otoyolların bazı bölümlerinde enerji altyapısının olmamasının, en iyi kapsama sağlayacak noktalarda baz istasyonu kurulmasını imkânsız hale getirdiğini söyledi. Bu nedenle, yalnızca sorunlu kesimin bir bölümünü kapsayan altyapı kurmak zorunda kaldıklarını belirtti. Temsilciye göre, otoyolların yüzde 80–85’ini kapsamak gerçekçi, kalan kısmın ise büyük olasılıkla elektrik bulunmaması nedeniyle erişilemez olması bekleniyor.
Enerji altyapısının bulunmadığı yerlerde baz istasyonlarının çalışmasının mümkün olmadığını kabul eden Dijital Kalkınma Bakanlığı temsilcisi, bu durumun bireysel yaklaşım ve sorunun çözümünde bölgesel yönetimlerin desteğini gerektirdiğini ifade etti. Bu nedenle istisna listesi korunuyor ve valilerle yapılan mutabakatlara bağlı olarak genişlemeye devam ediyor. Ayrıca, 2026–2027 yıllarında kapsanacak belirli otoyollar için de bu esneklik geçerli olacak.
MTS temsilcisi, operatörlerin belirtilen otoyol kesimlerinde elektrik şebekelerine erişimin sağlanması konusunda Dijital Kalkınma Bakanlığı ve Enerji Bakanlığı ile birlikte çalıştığını söyledi. Megafon temsilcisi ise, yıl sonuna kadar tam kapsamanın sağlanmasının; operatörler, otoyol sahipleri (Ulaştırma Bakanlığı, Federal Yol Ajansı, Avtodor ve diğerleri), enerji şirketleri ve bölgesel yönetimler arasında yakın iş birliği gerektirdiğini belirtti. Dijital Kalkınma Bakanlığının kurumlar arası koordinasyona destek vermesi halinde, LTE kapsama hedeflerine ulaşmanın gerçekçi göründüğünü ifade etti.
Dijital Kalkınma Bakanlığı temsilcisi, GKRÇ’nin aralık ayındaki toplantısında, enerji altyapısının bulunmadığı yerlerde bunun inşasına yönelik planların ve iletişim tesislerinin elektrik şebekelerine teknik bağlantısının, özel bir kurumlar arası çalışma grubunda bölge valileri tarafından onaylanması konusunun da ele alındığını söyledi. Bazı bölgelerin bu amaçla kaynak ayırmaya hazır olduklarını vurguladı.
T2 temsilcisine göre, GKRÇ kararında yer alan en sorunlu kesimler, Tver Bölgesi sınırları içindeki R132 ve M9 otoyollarında bulunuyor. Bu yollar, enerji altyapısı sorunlarının çözümüne bölge yönetiminin katılımı dikkate alınarak 2026 yılı sonuna kadar kapsanması şartıyla GKRÇ kararına dahil edildi. Bu nedenle, Tver Bölgesinde bu otoyollarda yüzde 99,9 kapsama sağlanması hem operatörler hem de bölge açısından yoğun bir çalışma gerektirecek.
Telecom Daily analitik ajansının verilerine göre, federal otoyollar şu anda LTE iletişim ağlarıyla yüzde 80’in altında bir oranda kapsanmış durumda. En iyi kapsama ücretli M11 ve M12 otoyollarında bulunuyor; bu yollarda yüzde 99,9 göstergesine şimdiden ulaşıldı. Telecom Daily Genel Direktörü Denis Kuskof, devletin operatörleri yolları kapsamakla yükümlü kılması halinde, elektrik erişimi konusunda da destek sağlamasının son derece mantıklı olduğunu söyledi.
Telegram’daki abloud62 kanalının yazarı olan bağımsız analist Aleksey Boyko ise, federal otoyolların yüzde 99,9’unun 2031’e kadar LTE sinyaliyle kapsanmasının, yolların önemli bir bölümünde enerji altyapısı bulunmaması nedeniyle hiçbir zaman gerçekçi bir hedef olmadığını belirtti. Ona göre, Dijital Kalkınma Bakanlığı bu durumu kısmen kabul ederek, LTE kapsama gerekliliklerinin uygulanmadığı 187 istisnadan oluşan bir liste oluşturdu. Bakanlık, listenin ortaya çıktığını 17 Ekim 2025’te GKRÇ’nin bir önceki toplantısının ardından duyurmuştu, ancak otoyol kesimlerinin somut listesi yayımlanmamıştı.
Aralık 2025 sonunda, büyük iletişim operatörlerine federal otoyollarda ve nüfusu 1000’in altında olan yerleşimlerde altyapıyı ortak kullanma zorunluluğu getiren yeni bir yasa kabul edildi. Bu düzenlemenin amacı, tek bir operatör için kârlı olmayan bölgelerde kapsama sağlanması. Yasaya göre, Rusya bölgelerinin en az üçte ikisinde hizmet veren operatörler, söz konusu bölgelerde iletişim hizmeti sunmakla yükümlü olacak. Yeni düzenleme, her operatörün ayrı ayrı altyapı kurmasını gereksiz kılıyor; altyapının bir operatör tarafından kurulması yeterli olacak ve diğerleri buna bağlanabilecek. Yasa 1 Eylül 2026’da yürürlüğe girecek. Altyapının ortak kullanılacağı bölgelerin somut listesi Dijital Kalkınma Bakanlığı ile Ulaştırma Bakanlığı tarafından onaylanacak.
