.webp){kind=logo}
Rus metalürji şirketleri, Türk çelik fabrikalarının stoklarını yenilemeye yönelik artan talebiyle ekim ayında Türkiye pazarındaki satışlarını hızlandırdı. St. Petersburg’dan 40 bin tonluk satış anlaşması yapılırken Murmansk’tan 65 bin tonluk sevkiyat planlanıyor.
Analistlerin verilerine göre ekim ayında, St. Petersburg ve Murmansk limanlarından toplam en az 100 bin ton dökme demir tedarikine yönelik iki anlaşma yapıldı. Rus metalürji şirketleri, stoklarını yenilemek isteyen Türk fabrikalarının dökme demir alımına yönelik artan ilgisinden yararlandı. Baltık Denizi’nden yapılan sevkiyatlarda navlun maliyetlerinin artması dikkate alındığında, ikinci sevkiyat alıcılar açısından daha avantajlı olabilir.
SteelOrbis’in değerlendirme raporuna göre Türk alıcılar, bir süredir ara verdikleri alımları telafi etmek amacıyla ithal dökme demire ilgi gösterdi. Türkiye’deki bazı fabrikalar, dökme demir fiyatlarını hurda metal fiyatlarına kıyasla gereğinden yüksek bularak anlaşma yapmaktan kaçınırken, diğerleri stoklarını yenilemeye karar verdi.
Analistlerin aktardığı bilgilere göre St. Petersburg Limanı’ndan Türkiye’ye 40 bin ton dökme demir satışı için ton başına 415 dolardan, navlun bedelinin satıcı tarafından karşılandığı CFR teslim şekliyle anlaşma yapıldığı bilgisi ortaya çıktı. Ancak SteelOrbis kaynaklarına göre nihai fiyat daha düşük olabilir. Analistler, satıcının CFR teslim şekliyle ton başına 420 dolar talep ettiğini, Türk tüccarlar ve fabrikaların ise Rus dökme demiri için ton başına en fazla 405 dolar ödemeye hazır olduğunu belirtti.
Murmansk’tan ise 65 bin tonluk başka bir sevkiyat planlanıyor. SteelOrbis’e göre bu gemide taşınacak yükün en azından bir bölümü, CFR teslim şekliyle ton başına yaklaşık 400 dolardan satıldı.
Baltık limanlarında navlun maliyetleri yükseldi
Normal koşullarda Murmansk çıkışlı sevkiyatların navlun maliyeti daha yüksek olsa da analistler, yükün büyük hacmi sayesinde navlun ücretlerinin St. Petersburg’dan gönderilen 30-40 bin tonluk partilere kıyasla daha düşük olabileceğini belirtti.
SteelOrbis verilerine göre tahıl taşımacılığından kaynaklanan yoğun rekabet nedeniyle St. Petersburg’dan yapılan 30 bin tonluk dökme demir sevkiyatlarında navlun maliyeti ton başına 10 dolar artarak 70-75 dolara yükseldi.
Murmansk Deniz Ticaret Limanı, Azak Denizi ve Karadeniz havzasındaki deniz taşımacılığına yönelik kısıtlamalar ve Baltık limanlarındaki yoğunluğun artmasıyla birlikte, 1996 yılından bu yana gerçekleştirmediği dökme demir elleçleme faaliyetlerine yeniden başladı.
Kommersant’ın daha önce bildirdiğine göre Rusya Ulaştırma Bakanlığında, ülkenin kuzeybatısındaki limanlara yönelik demiryolu yükleme planının uygulanmasına ilişkin bir toplantı düzenlendi. Toplantıda ele alınan verilere göre diğer hatlardan Oktyabrskaya Demiryolu’na yapılan yüklemelerin ekim ayında yüzde 27 ila yüzde 715 artması bekleniyor. Bununla birlikte, ayrımcı olmayan erişim kuralları kapsamında öncelik verilen yüklerin tamamının taşınmasının sağlanması gerekiyor.
Bu koşullarda Oktyabrskaya Demiryolu üzerinden kömür taşımacılığının azaltılması ve Kazakistan’dan gelen kömürün öncelikli transit taşımacılığının askıya alınması planlanıyor.
Metalürji şirketleri de sevkiyatların Baltık limanlarına yönlendirilmesinin lojistik maliyetleri artırdığını belirtiyor. Şirketlere göre kuzeybatıdaki bazı limanların kapasitesinin yetersiz olması, yüklerin sevkiyat için bir araya getirilmesini ve gemi kiralanmasını engelliyor.
Türkiye’nin dökme demir ithalatında Rusya’nın payı yüzde 88
SteelOrbis’in aktardığı Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre Rusya’nın Türkiye’ye dökme demir ihracatı, ağustos ayında geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 61 artarak 118,9 bin tona ulaştı. Yılın ilk sekiz ayında ise sevkiyatlar yüzde 42,9 artışla 1,59 milyon tona yükseldi.
Ocak-ağustos döneminde Türkiye’nin toplam dökme demir ithalatının yüzde 88’ini Rusya’dan yapılan alımlar oluşturdu.
Türkiye’ye dökme demir ihracatında ikinci sırada Hindistan yer aldı. Hindistan’ın Türkiye’ye sevkiyatları yılın ilk sekiz ayında yüzde 59,1 artarak 87,5 bin tona ulaştı. Üçüncü sıradaki Ukrayna ise ihracatını yüzde 88,3 artırarak 83,16 bin tona çıkardı.
BigMint analistlerine göre Türk fabrikalarının metalürjik hammadde alımına yönelik ilgisi ekim ayının sonuna doğru artsa da ülkede inşaat demiri satışlarının zayıf seyretmesi ve çelik üretiminin azalması, dökme demir satışlarını sınırlıyor.
Rusya’nın Türkiye’ye dökme demir ihracatını 2026 yılının kalan aylarında zorlaştırabilecek bir diğer gelişme ise Avrupa Birliği’ne (AB) gümrüksüz çelik ithalatı için uygulanan kotanın Temmuz 2026’dan itibaren azaltılması olabilir.
Gazprombank Ekonomik Tahmin Merkezi’nin (CEP) hesaplamalarına göre Türk üreticiler 2025 yılında AB’ye 7 milyon tonun üzerinde çelik ihraç ederken, kendilerine ayrılan yeni gümrüksüz ithalat kotası 2,5 kat azaltıldı.
