En büyük 10 bankada mevduat faizi yüzde 13’ün üzerine çıktı

Rusya’nın en büyük 10 bankasında ruble cinsinden mevduatlara uygulanan ortalama azami faiz, dört ay sonra ilk kez yıllık yüzde 13’ü aştı. Bankalar, müşterilerini elde tutmak ve yeni fon çekmek için mevduat koşullarını iyileştiriyor.

Rusya Merkez Bankası verilerine göre, eylül ayının ikinci 10 günlük döneminde en büyük 10 bankada ruble cinsinden mevduatlara uygulanan ortalama azami faiz yıllık yüzde 13’ü aştı. Bu, mayıs ayının ikinci 10 günlük döneminden bu yana görülen en yüksek seviye oldu. Faiz son iki aydır kademeli olarak yükseliyor ve bu süre içinde 0,25 puan arttı.

Bankaların verileri de faizlerin düzenli olarak artırıldığını gösteriyor. Son üç haftada artışlar, altı aya kadar olan kısa vadeli mevduatlardan ziyade altı ay ile bir yıl arasındaki daha uzun vadeli mevduatlarda görüldü.

Sberbank, 17 Eylül’den itibaren mevcut altı aylık mevduatların faizini 0,9 puan artırarak yıllık yüzde 13,5’e çıkardı. Yedi ay ve üzeri vadeli mevduatların getirisi ise 1,2 puan artırılarak yine yıllık yüzde 13,5’e yükseltildi.

Dom.RF Bankası da 22 Eylül’den itibaren 7-12 ay vadeli mevduat faizlerini 0,2-0,5 puan artırdı. Bankada azami faiz yıllık yüzde 13,7’ye ulaştı.

Bankalar “yeni para” için rekabet ediyor

Tasarruf ürünlerinde koşulların iyileştirilmesinin temel nedenlerinden biri, ağustos sonu itibarıyla 2,45 trilyon rubleye ulaşan likidite açığı ortamında bankaların “yeni para” için verdiği mücadele oldu.

Bundan önce gerçek kişilerin mevduat hesaplarındaki bakiyeler istikrarlı biçimde azalıyordu. Bakiyeler haziranda 323 milyar ruble, temmuzda ise 566 milyar ruble geriledi. Ağustosta faiz artışları dalgasının ardından hesaplardaki bakiye düşüşü 0,1 trilyon rubleye kadar yavaşladı.

Rusya Merkez Bankası ise likidite açığıyla ilgili durumu dramatikleştirme eğiliminde değil.

Rusya Merkez Bankası Başkanı Elvira Nabiullina, politika faizine ilişkin son toplantının ardından düzenlenen basın toplantısında, “İnsanların bankalardan paralarını çektiğini, tasarruf etmek istemediğini söylemek doğru değil” dedi.

Nabiullina, “Herhangi bir nakit sıkıntısı veya likidite krizi söz konusu değil” ifadelerini kullandı.

Bankalar, “yeni para” için faizleri ağırlıklı olarak kısa vadeli mevduatlarda artırıyor. Alfa-Bank, 3 Eylül’den itibaren dört aylık mevduatta azami faizi 0,2 puan artırarak yıllık yüzde 13,7’ye, premium müşteriler için ise yıllık yüzde 14,2’ye çıkardı.

T-Bank, 18 Eylül’den itibaren iki-üç aylık, ek para yatırılamayan kısa vadeli mevduatların faizini 0,3 puan artırarak yıllık yüzde 12,3’e yükseltti.

En büyük bankaların yanı sıra TKB Bank da 18 Eylül’den itibaren mevduat faizlerini artırdı. Bankada dört aylık mevduatın faizi 0,2 puan artarak yıllık yüzde 14’e çıktı.

Mevduat faizlerinde yeni artış beklentisi

Faizlerdeki artışta, Rusya Merkez Bankasının politika faizindeki indirimleri yavaşlatma kararı da kısmen etkili oldu. Rusya Merkez Bankası 11 Eylül’deki son toplantısında politika faizini yüzde 14 seviyesinde sabit tuttu. Bundan önceki iki toplantıda ise faizi yalnızca 0,25’er puan indirmişti. Yılın başında indirimlerin hızı daha yüksekti ve faiz 0,5 puanlık adımlarla düşürülüyordu.

Nabiullina, 11 Eylül 2026’da, “İnsanların bankalardan paralarını çektiğini, tasarruf etmek istemediğini söylemek doğru değil” dedi.

Bununla birlikte bankalar, uzun süreli olmasa da doğrudan para çıkışından söz ediyor.

Absolut Bank Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Anton Pavlov, yaşananları “faizlerin düşüş eğiliminde geçici bir dönüş” olarak nitelendirdi.

Pavlov, mevcut durumda “kaynaklar için piyasadaki rekabetin keskinleştiğini ve bankaların mevduat faizlerini artırdığını” söyledi.

Finansal pazar yeri Banki.ru analisti İnna Soldatenkova ise “aradan sonra faizlerin yükselmesinin, Rusya Merkez Bankasının politikasında yeni bir dönüş sinyali değil, belirsizliğe ve rekabete karşı piyasanın verdiği tepki olduğunu” belirtti.

Piyasa katılımcıları, yakın zamanda mevduat faizlerinin daha da artabileceğini düşünüyor.

Anton Pavlov, “Kredi ürünlerine talebin artması ve kredi piyasasının kademeli olarak yeniden hareketlenmesi koşullarında kaynak talebi de artacak. Bu nedenle mevduat faizlerinin daha da yükselebileceği ihtimal dışı değil” dedi.

Faizlerin yeniden düşmeye başlaması ise Rusya Merkez Bankasının politika faizinde daha sert bir indirime gitmesiyle mümkün olabilir.

Pavlov, “Adım 0,25 puan değil, 0,5-1 puan olmalı” değerlendirmesinde bulundu.

Bir sonraki Rusya Merkez Bankası toplantısı 23 Ekim’de yapılacak.

Pavlov, sonbaharda konut ve belediye hizmetleri tarifelerinde artış yapılacağını ve bunun enflasyon yanlısı riskleri yükselteceğini belirterek, düzenleyici kurumun bu ölçekte bir faiz indirimine gitmesinin pek olası olmadığını ifade etti.