.webp){kind=logo}
Rusya’da yabancı işçilerin organize şekilde işe alınmasını öngören yeni sistemin başlangıcı 1 Mart 2027’ye ertelenebilir. Tasarıya göre, ülkede hâlihazırda çalışan göçmenlere kayıt için altı ay süre tanınacak.
Kommersant gazetesinin edindiği bilgilere göre, Rusya İçişleri Bakanlığının işverenler tarafından yabancı iş gücünün belirli ihtiyaçlar doğrultusunda işe alınmasına yönelik pilot uygulamasının başlangıç tarihi, 1 Ocak 2027’den 1 Mart 2027’ye ertelenebilir. Ertelemenin nedenleri arasında ilgili yasa tasarısının hazırlanmasının uzaması ve gerekli bilişim altyapısının devreye alınmasına ilişkin sorunların henüz çözülememesi bulunuyor. Hazırlanan değişiklikler, belirlenen istisnalar dışında Rusya’ya yeni giriş yapacak göçmen işçileri kapsayacak. Hâlihazırda ülkede bulunan yabancı çalışanların ise sınır dışı edilmemek için altı ay içinde ilgili kayıt sistemine kaydolmaları gerekecek.
Kommersant’a konuşan federal kurumlardan birindeki iki kaynak, yabancı iş gücünün organize şekilde işe alınmasına yönelik mekanizmanın başlangıç tarihinin 1 Ocak 2027’den 1 Mart 2027’ye erteleneceğini bildirdi. Ertelemenin nedenleri arasında ilgili federal yasa tasarısının henüz hazır olmaması ve sistemin başlatılması için gerekli bilişim altyapısının devreye alınmasında yaşanan güçlükler gösteriliyor.
Yeni sistem nasıl işleyecek?
Yabancı iş gücünün organize şekilde işe alınması sistemi, çalışanların Rusya’ya belirli işverenler için gelmesini öngörüyor. Mevcut çalışma izni belgelerinin yerini, kâğıt belge yerine kayıt sistemine işlenmeye dayalı bir mekanizma alacak. Rusya İçişleri Bakanlığı, “Rusya Federasyonu’nun Bazı Mevzuat Hükümlerinde Değişiklik Yapılması ve Yabancı Vatandaşlar ile Vatansız Kişilerin Organize İşe Alım Kapsamında Rusya Federasyonu’nda Çalışma Faaliyetinde Bulunmalarına İlişkin Kural ve Koşulların Denenmesine Yönelik Pilot Uygulama Yapılması Hakkında” başlıklı yasa tasarısını bu yılın ilkbaharında sunmuştu. Konuya ilişkin haber, Kommersant’ın 6 Mayıs tarihli sayısında yayımlanmıştı.
Kommersant’ın kaynaklarına göre, tasarının üzerinde yeniden çalışılan yeni versiyonunda pilot uygulamanın ilk aşamasının 1 Ocak yerine 1 Mart 2027’den sonra, ikinci aşamasının ise 1 Ocak 2029’dan sonra başlaması öngörülüyor.
Tasarıya göre, organize işe alım mekanizması Moskova ve Moskova Bölgesi dışında Rusya’nın tamamında uygulanacak. Sistem, belirlenen istisnalar dışında, statülerine bakılmaksızın ülkeye yeni giriş yapacak göçmen işçileri kapsayacak. Mevcut uygulamada yabancı çalışanların bir bölümü Rusya’ya vizesiz seyahat edilebilen ülkelerden gelerek çalışma hakkı sağlayan patent belgesi için ödeme yaparken, diğer bölümü hükümetin belirlediği kotalar kapsamında vizeyle ülkeye giriş yapıyor. Yeni sistemde Belarus vatandaşları, yüksek nitelikli uzmanlar ve Vladivostok Serbest Limanı gibi özel statülü bölgelerde çalışmak üzere gelenler için istisnalar öngörülüyor.
İşverenlere yeni yükümlülükler getiriliyor
Yabancı işçi çalıştırmak isteyen bütün işverenlerin Rusya İçişleri Bakanlığının ilgili kayıt sistemine dâhil olması gerekecek. İşverenler ayrıca bakanlığa bağlı Federal Devlet Üniter İşletmesi Pasaport ve Vize Servisi aracılığıyla ihtiyaç duydukları belirli sayıdaki işçi için başvuruda bulunacak. İşçi seçimini de gerçekleştirecek bu kuruma sunulacak başvurularda, çalışanların nerede, nasıl ve hangi koşullarda çalışacağı belirtilecek.
Kommersant’ın kaynağı, “Şirketlerin yabancı çalışanlarla imzalayacağı bir yıllık belirli süreli iş sözleşmesi, çalışma programına kadar başvuruda yer alan bilgilerin tamamıyla örtüşmek zorunda olacak. Yalnızca sosyal güvenceler ve ücret miktarında değişiklik yapılmasına izin verilecek” açıklamasında bulundu.
Tasarıya göre, işverenler göçmen işçilerin genomik kayıt işlemlerinin masraflarını karşılamak ve sınır dışı edilmeleri durumunda devletin yaptığı harcamaları geri ödemekle yükümlü olacak. Bir işverenin 15’ten fazla yabancı işçi çalıştırmak istemesi hâlinde, iş sözleşmesinin geçerli olduğu süre boyunca bu kişilere konut sağlaması gerekecek. Gerçek kişilerin çalıştırabileceği göçmen işçi sayısı ise en fazla beş kişiyle sınırlandırılacak.
Göçmen işçilere yeni kayıt ve ödeme şartları
Göçmen işçilerin de kayıt yaptırmaları ve üç yıl geçerli bir kimlik kartı almaları gerekecek. Ayrıca sağlık muayenesinden geçmeleri zorunlu olacak. Kayıt işlemleri sırasında çalışanların “göçmen otelleri” olarak adlandırılan tesislerde kalmaları öngörülüyor. İçişleri Bakanlığının daha önce gündeme getirdiği “göç merkezleri” fikrinden farklı olarak bu uygulama, yeni konaklama altyapısı inşa edilmesini gerektirmiyor.
Göçmen işçilerin bütçeye ödeyeceği kişisel gelir vergisine ilişkin aylık sabit peşin ödemenin temel tutarı, tasarının ilk versiyonunda olduğu gibi 1.200 ruble seviyesinde kalacak. Bununla birlikte yabancı çalışanlar için çeşitli ek ödemeler getirilecek. Örneğin kayıt sistemine dâhil olmanın bedeli, vizesiz gelen göçmenler için 3 bin ruble, vizeyle gelenler için 8 bin ruble olacak. Ülkeye geliş amacının değiştirilmesi 30 bin ruble, çalışılacak bölgenin değiştirilmesi ise 10 bin rubleye mal olacak.
Pilot uygulamanın başladığı tarihte Rusya’da bulunan yabancı çalışanların da altı ay içinde kayıt yaptırarak bilgilerini ilgili sisteme kaydettirmeleri gerekecek. Aksi takdirde sınır dışı edilmeyle karşı karşıya kalacaklar. Farklı tahminlere göre, Rusya’da hâlihazırda 3 milyondan fazla göçmen işçi bulunuyor. Kommersant’ın kaynağı, İçişleri Bakanlığının bu bilgilerin yükleneceği bilişim sisteminin prototipini henüz sunmadığını belirtti.
İş gücü göçü alanında bağımsız uzman Vadim Kojenov, organize işe alım mekanizmasının başlangıcında beklenen ertelemenin son erteleme olmayabileceğini düşünüyor. Uzman, “Örneğin, Rusya’da hâlihazırda bulunan tüm çalışanların altı ay içinde kayıt sistemine dâhil edilmesinin ve bu sırada sistemde herhangi bir aksaklık yaşanmamasının mümkün olduğunu düşünmek bile zor” dedi.
Rusya’nın küçük ve orta ölçekli işletmelerini temsil eden Opora Rossii kuruluşunun Başkanı Aleksandr Kalinin, iş dünyasının ülkeye iş gücü girişinin daha sıkı düzenlenmesinden yana olduğunu belirtti.
Kalinin, “Patent sisteminin, devletin çalışmak için ülkeye gelenlerin akışını kontrol etmesine imkân vermediğini görüyoruz. Ancak organize işe alım mekanizmasının bu sorunu ne kadar etkili çözebileceği, yalnızca uygulama başladıktan sonra anlaşılacak” diye konuştu.
Organize işe alım projesinin ödeme operatörü olması ve gerekli dijital altyapının oluşturulmasını üstlenmesi beklenen Gazprombank’ın basın servisi, Kommersant’ın bilgi talebini İçişleri Bakanlığına yönlendirdi. Konuya ilişkin ayrıntılar Kommersant’ın 10 Haziran tarihli haberinde de ele alınmıştı. İçişleri Bakanlığı ise konu hakkında yorum yapmaktan kaçındı.
