.webp){kind=logo}
Belarus’tan Rusya’ya benzin ithalatının 2026’nın ilk dokuz ayında 1 milyon tonu aşması, eylül sevkiyatının ise 200 bin tonun üzerine çıkması bekleniyor. Belarus yakıtı, Rus rafinerilerindeki çalışma aksamaları ve lojistik sorunlar nedeniyle piyasadaki arzın desteklenmesinde rol oynuyor.
Belarus’tan Rusya’ya benzin sevkiyatı 2026’nın dokuz ayında 1,05 milyon tonu aşabilir. Kommersant’a konuşan sektör kaynağının verdiği bilgiye göre, eylül sonu itibarıyla ithalat yaklaşık 205 bin ton olabilir. Eylül 2025’te Belarus benzini ithalatı 45 bin ton olarak tahmin edilmişti. Buna göre eylülde sevkiyatlar yıllık bazda 4,5 kat artabilir. 2025’in ilk yarısında Belarus benzininin Rusya pazarına ithalatı asgari düzeydeydi.
Kommersant’ın kaynağı, Belarus rafinerilerinin Rusya’ya dizel yakıt ihracatını da artırdığını belirtti. Eylül ayındaki sevkiyat hacminin 246 bin ton olduğu tahmin ediliyor.
Haziran-ağustos dönemindeki sevkiyatlar 361 bin ton olurken, ocak-mayıs döneminde 180 bin ton seviyesindeydi. Kaynak, ithalattaki artışı piyasanın mevsim geçişi dizel yakıtıyla hızlı şekilde beslenmesi ihtiyacına bağladı. Kaynağa göre Belarus’tan yapılan sevkiyatlar, teslimat sürelerinin önceden öngörülmesine de olanak sağlıyor.
Belarus yakıtının payı yüzde 6’ya çıkmış olabilir
Ulusal Borsa Fiyat Ajansının değerlendirmesine göre, Belarus benzininin St. Petersburg Borsası’ndaki satışları 1-25 Eylül döneminde 25,8 bin ton oldu. Bu miktar, platformda satılan toplam 318,27 bin tonluk hacmin yaklaşık yüzde 8’ine karşılık geldi. Ağustos 2025’e kıyasla borsadaki toplam benzin satışı yüzde 14,6 azaldı. 2026 başından bu yana satış hacmi yüzde 25,5 düşerek 5,68 milyon tona geriledi.
Rusya’nın Avrupa kesimine ilişkin endekse göre AI-92 benzininin fiyatı 21-25 Eylül haftasında bir önceki haftaya kıyasla yüzde 0,21 artarak ton başına 69,61 bin rubleye, AI-95 benzininin fiyatı ise yüzde 1,05 yükselerek ton başına 72,59 bin rubleye çıktı. Yazlık dizel yakıtın borsa fiyatı aynı hafta yüzde 3,34 düşerek ton başına 66,85 bin ruble oldu. Belarus rafinerilerinin benzini 25 Eylül’de ton başına 138,01 bin rubleden işlem gördü.
Open Oil Market Genel Müdürü Sergey Tereşkin, Fiyat Endeksleri Merkezi verilerine dayanarak Belarus’tan benzin sevkiyatının mart-mayıs dönemindeki 189 bin tondan haziran-ağustos döneminde 610 bin tona yükselmesinin, Belarus yakıtının Rusya pazarındaki payını yüzde 2’den yüzde 6’ya çıkarmış olabileceğini belirtti. Uzman, Rusya’da yıllık talebin yaklaşık 40 milyon ton olduğunu, üç aylık tüketimin ise yaklaşık 10 milyon tona karşılık geldiğini açıkladı.
Tereşkin, “Belarus’tan yapılan sevkiyatlar, Rus düzenleyici kurumların yakıtın farklı bölgeler arasında yeniden dağıtım hacmini azaltmasına olanak sağlayan bir tampon görevi görüyor” dedi.
Ancak Tereşkin’e göre Rusya’ya sevkiyatların üç ayda 600 bin tonu aşması pek olası değil. Novopolotsk ve Mozyr rafinerileri yılda toplam yaklaşık 3,5 milyon ton benzin üretebiliyor. Bunun yıllık 1,2-1,3 milyon tonluk bölümü Belarus iç pazarının ihtiyaçlarına gidiyor.
Yakıt piyasasındaki durumla ilgili 21 Eylül’de yapılan son toplantıda Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, ilgili kurumlara ve sektör şirketlerine iç pazarın petrol ürünleriyle beslenmesi ve ülkenin bölgelerine istikrarlı tedarik sağlanması için ortak çalışmayı sürdürme talimatı verdi. Rusya hükümetinin basın servisine göre toplantıda, olası risklerin dikkate alınması ve üretimin artırılması ile ithalat hacimlerinin ayarlanması da dahil olmak üzere zamanında müdahale önlemlerinin öngörülmesi gerektiği ayrıca vurgulandı.
Bazı bölgelerde yakıt tedariki sorunları sürüyor
Bazı bölgelerde yakıt tedarikindeki sorunlar devam ediyor. Kaluga Bölgesi Valisi Vladislav Şapşa, 22 Eylül’de lojistik aksaklıklar nedeniyle akaryakıt istasyonlarında kuyrukların yeniden oluştuğunu açıkladı. Bu nedenle bölgede yakıt satışında “tek-çift” sistemine göre kısıtlamalar uygulanıyor ve benzin yalnızca araç deposuna veriliyor. Şapşa, tedarikin istikrara kavuşturulması için Belarus yakıtı alımlarının artırılmasının da planlandığını belirtti.
Kommersant’ın elindeki Platts değerlendirmesine göre piyasa katılımcıları, borsadaki satışlarını durduran işletmelerin çalışmalarındaki aksamalardan endişe ediyor. Analistlere göre bu nedenle, ekim ayında yapılması beklenen Rus rafinerilerindeki planlı bakım çalışmalarının 2027’ye ertelenmesi mümkün.
