.webp){kind=logo}
Rusya, 2025 yılı sonuçlarına göre buluşlara yönelik patent başvurusu sayısında dünyada ilk 10 ülke arasına girerken, yüksek tescil oranına rağmen patentlerin ticarileştirilmesi konusunda sınırlı ilerleme kaydetti.
Rus danışmanlık şirketi SBS analistlerinin hesaplamalarına göre Rusya, 2025 yılı sonuçlarına göre buluşlara yönelik patent başvurusu sayısında 26,5 bin başvuruyla dünyada 10. sırada yer aldı. Rusya, bu göstergede sıralamanın ilk iki basamağında yer alan Çin’in 1,57 milyon başvuru ve ABD’nin 613 bin başvuru rakamlarının oldukça gerisinde kaldı. İlk 5’te ayrıca Japonya 358 bin, Güney Kore 261 bin ve 39 ülke için patent tescili yapan Avrupa Patent Ofisi 202 bin başvuruyla yer aldı.
Bununla birlikte Rusya’da tescil edilen patentlerin payı, yani yapılan başvurulara göre tescil oranı, yüzde 81 ile 21 bin oldu. Bu, ilk 10’daki ülkeler arasında en yüksek değer olarak kayıtlara geçti. Karşılaştırma için Çin’de bu oran yüzde 62, yani 972 bin; ABD’de yüzde 53, yani 326 bin; Japonya’da ise yüzde 52, yani 185 bin düzeyinde bulunuyor. Ancak SBS analistleri, Rusya Federasyonu’ndaki yüksek “patentlenebilirlik” göstergesinin “daha çok başvuruların kalitesinin yüksek olmadığını, inceleme sürecindeki bariyerlerin düşük olduğunu ve bunun sonucu olarak tescil edilen patentlerin ticarileşme potansiyelinin düşük kaldığını” gösterdiğini belirterek burada gurur duyulacak bir neden görmüyor.
Şirket, Rusya Federasyonu’ndaki patent faaliyetinin yapısının gelişmiş inovasyon ekonomilerinden önemli ölçüde farklı olduğuna dikkat çekiyor. Kommersant’ın haberine göre buluş başvurularının büyük bölümü, yüzde 53’ü, üniversiteler, bilimsel kuruluşlar, sivil toplum kuruluşları ve büyük şirketlerden geliyor; yani bu yüksek teknolojili geliştirmeler büyük ölçüde devlet kaynaklarıyla oluşturuluyor. Bireysel mucitler ile küçük ve orta ölçekli işletmelerden gelen başvuruların payı yüzde 47 seviyesinde bulunuyor. Bununla birlikte bu pay iki yılda neredeyse iki katına çıktı; 2023’te bu oran yalnızca yüzde 24’tü.
SBS ortağı Sergey Safonov’a göre Rusya’da önemli bir bilimsel potansiyel bulunmasına rağmen patentler şimdilik tam teşekküllü bir ekonomik varlık olarak algılanmıyor. Safonov, “Patentlerin ticarileştirilmesi sınırlı kalıyor, patentlerin kendisi de nadiren piyasa dolaşımına dahil ediliyor. Sonuç olarak teknolojilerin oluşturulması ile bunların iş dünyasında pratik kullanımı arasındaki kopukluk devam ediyor.” dedi.
2025 yılında fikri mülkiyet varlıklarına yapılan yatırımların hacmi yüzde 17 artışla 2,8 trilyon rubleye ulaştı. Bununla birlikte SBS’nin tahminlerine göre bu tutarın yüzde 90’a kadar olan kısmı ticari markalara, yalnızca kalan bölümü ise yüksek teknolojili ileri geliştirmelere denk geliyor olabilir. Şirket, buna karşın buluşlara yönelik patent sayısının ülke ekonomisinin inovasyon düzeyinin başlıca göstergelerinden biri olduğunu belirtiyor.
