Rusya’da stratejik sektörlerde yabancı yatırımlara yönelik denetim mekanizması yeni yasayla daha da genişletildi. Vladimir Putin’in imzaladığı düzenleme, yer altı kaynaklarının kullanımı, balık ürünleri üretimi ve bazı varlık alımlarında yabancı yatırımcılar için yeni onay ve bildirim yükümlülükleri getiriyor.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, yer altı kaynaklarının kullanımı alanı ile balık ürünleri üretiminde yabancı yatırımlar üzerindeki denetimi sıkılaştıran yasayı imzaladı. İlgili belge, hukuk düzenlemelerinin resmî yayımlanma sitesinde yayımlandı.

Yasa, stratejik öneme sahip faaliyet türlerinin listesini genişletiyor. Bu listeye, özellikle, federal öneme sahip yer altı kaynakları sahaları arasında yer almayan ve Rusya Federasyonu’nun bir veya birden fazla federe bölgesinin sınırları içinde bulunan yer altı kaynakları sahalarının kullanımı da dahil ediliyor.
Söz konusu sahalar, çıkarılabilir rezervleri 50-70 milyon ton petrol, 30-50 milyar metreküp gaz, 30-50 ton altın, 300-500 bin ton bakır içeren yatakların yanı sıra uranyum, özellikle saf kuvars hammaddesi, itriyum grubuna ait nadir toprak elementleri, nikel, kobalt, tantal, niyobyum, berilyum, elmaslar (plaser olanlar hariç), lityum (hidromineral hammaddeler hariç) ve platin grubu metallere (plaser olanlar hariç) ait oluşumları kapsıyor.
Yeni stratejik alanlar
Yeni yasa, federal öneme sahip olarak sınıflandırılmayan yer altı kaynakları sahalarının kullanımını da stratejik faaliyet türleri kapsamına alıyor. Bu durum, söz konusu sahaların kullanıcılarının tek bir kişinin denetimi altında bulunması ve bu sahalardaki maden rezervlerinin toplamda çıkarılabilir petrol rezervinde 70 milyon tondan, gaz rezervinde 50 milyar metreküpten, bakır rezervinde 500 bin tondan veya birincil (cevherli) altın yataklarının rezervinde 50 tondan başlaması şartıyla geçerli olacak.
Bunun yanı sıra, yerel yer altı kaynakları kapsamında sınıflandırılmayan ve içme ile evsel kullanım amaçlı su temininde kullanılan yer altı sularını içeren sahaların kullanımı da stratejik faaliyet sayılacak. Bu, söz konusu suların çıkarım hacminin günlük 3 bin metreküp ve üzerinde olduğu durumlar için geçerli olacak. Burada, bu suların işleme, hazırlama, işlenmiş hâle getirme ve/veya kaplara doldurma sonrasında satış amacıyla çıkarıldığı durumlar kastediliyor.
Stratejik faaliyetler listesine, bir ekonomik işletmenin balık ürünleri üretiminden elde ettiği gelirin son bir yıldaki toplam gelirinin yüzde 50’sini ve üzerini oluşturduğu ve bu işletme ile bağlı kişi grubunun varlıklarının toplam bilanço değerinin 800 milyon rubleyi aştığı durumlarda balık ürünleri üretim faaliyeti de dahil ediliyor.
İkinci okuma çerçevesinde, stratejik faaliyet türleri arasına “anadrom balık türlerine (Pasifik somonları) ilişkin otlak akvakültürü” de dahil edildi. Bu, balığın yumurtadan yavru aşamasına kadar yetiştirilmesinin ardından büyümesi için açık su alanlarına bırakılması ve daha sonra avlanmasını ifade ediyor.
Bunun yanı sıra, stratejik faaliyet yürüten şirketlerde yabancı yatırımların gerçekleştirilme usulüne ilişkin yasa hükümlerinin, en az bir stratejik faaliyet türünü yürüten kâr amacı gütmeyen kuruluşlara da uygulanmasına karar verildi.
Yeni onay ve bildirim yükümlülükleri
Stratejik faaliyetlerle uğraşan Rus şirketlerinin varlıklarının, hisselerinin, paylarının ve mallarının yabancı yatırımcılar tarafından edinilmesine yönelik işlemler, önceden Rusya Federasyonu’ndaki yabancı yatırımların denetimine ilişkin hükümet komisyonu ile koordine edilmek zorunda olacak. Stratejik faaliyetlerde kullanılan ve devlet ya da belediye mülkiyetinde bulunan temel üretim araçlarının yabancı yatırımcılar tarafından edinilmesine yönelik işlemler de hükümet komisyonu ile koordine edilecek.
Daha önce Gosduma (Meclis alt kanadı Devlet Duması) Mülkiyet, Arazi ve Mülkiyet İlişkileri Komitesi Başkanı Sergey Gavrilov, gazetecilere yaptığı açıklamada bunun üretim tesisleri, altyapı, ulaşım tesisleri ve bu faaliyetlerin onsuz yürütülemeyeceği diğer varlıkları kapsayabileceğini belirtmişti.
Milletvekili, tüm yeni kategorilerde yabancı sahipler için “geçiş süreleri getirildiğini” de bildirmişti. Gavrilov, yüzde 5’lik bir pay bulunması hâlinde bunun bildirilmesi gerekeceğini kaydetmişti. Pay yüzde 50’nin üzerindeyse ya denetim için onay alınması ya da ortaklığın azaltılması gerekecek. Talebin göz ardı edilmesi hâlinde ise yetkili organ mahkemeye başvurabilecek ve bunun ardından bu hisselere ilişkin oylar dikkate alınmayabilecek.
Yasa, resmî yayımdan 90 gün sonra yürürlüğe girecek. Ancak bazı hükümler yayımdan hemen sonra yürürlüğe girecek.






